از دید گاه اسلام شورا و مشورت اساس کار و سیاست مدیریت ورهبری است و مشورت در انجام امور با مو منان از دستورات خدای متعال بر پیامبر می باشد.
(وشاورهم فی الامر فاذا عزمت فتوکل علی الله)
اختصاص سوره ای از قرآن نیز با عنوان "شورا" ناشی از اهمییت مشورت وشور در اسلام است.
در جوامع کنونی نیز مشارکت ومشورت در امور از مهمترین فاکتورهای برقراری روابط انسانی می باشد.
"مشارکت یعنی مجموعه اقداماتی که میزان نفوذ و مسئولیت کارکنان (معلمان –دانش آموزان-و اولیاء)را در فراند تصمیم گیری – از طریق تفویض اختیار در سطوح مختلف – افزایش دهد و نوعی حس مالکیت و تعلق را در افرادی که به شکلی با سازمان مربوط هستند بوجود آورد."ممیر کمالی –محمد-فصلنامه تعلیم وتربیت ص10
معلمین با اختصاص بخشی از ساعات روز خود وصرف بیشترین نیرو وانرژی در مدرسه ولمس مسائل اموزشی وتربیتی در ارتباط با دانش آموزان صاحب نظر بوده و بخوبی می توانند در تصمیم گیری ها و سازندگی وپیشبرد اهداف آموزشی و تر بیتی سهیم وشریک باشند.
جلسات شوراها مرکز وکانون بررسی عقاید –ایده ها و نظرات بوده وشورای آموزشی مظهر ومحل اتخاذ تصمیمات گروهی می باشد.و تقویتکننده ی حس مسئولیت پذیری- مشارکت -عضویت وتعلق فرد به گروه را به همراه دارد.و بالاتر از همه شورا نمادی از رهبری- ازاد اندیشی- و احترام به کرامت انسانی از سوی مدیر مدرسه می باشد.مدیریت مبتنی براصول مشارکت جویی و مشورت می تواند وصول به اهداف آموزشی وتربیتی را آسان نموده وموجب ارتقاء آن شود.
عوامل تاثیر گذار برجلسات شورای معلمان:
1-زمان:با منظور نمودن حد اکثر 2 ساعت در ماه وتنظیم یک برنامه مشخص وهمه جانبه وبادر نظر گرفتن کلیه جوانب مانند( اوقات مناسب معلمان –سرگردان نشدن دانش اموزان-و هماهنگی با اولیاء)اقدام به ارائه ی
یک جدول زمان بندی شده نموده وبه اطلاع معلمان و اولیاءواداره ی متبوع رسانده شود.
2- مکان:از انجا که منظور از تشکیل جلسات بحث وتبادل نظر می باشد لذا شکل ظاهری جلسه باید نشانی از وحدت و یگانگی باشد . بهترین سبک نشستن دور هم و جزا نبودن معلمان از یکدیگر ومدیر می باشد.
نحوه اداره جلسات:موفقیت هر جلسه بستگی به رهبران و اداره کننگان جلسه دارد و وجود یک فرد توانا وماهر اعم از مدیر یا یکی از معلمان می تواند تضمین کننده ی موفقیت جلسات باشد.
3-وظایف رئیس شورا:
- فراهم نمود ن محیط آرام و بدون قید وبند اداری و آماده برای انجام کار جدی و بحث وتبادل نظر
-ابراز خشنودی از حضور وشرکت معلمان
-بیان دستور جلسه وتذکرات و توضیحات لازم
-ایجاد فرصت اظهار نظر برای همه و ممانعت از انحصار جلسه توسط عده ای از معلمان
-هدایت صحیح جلسه ومذاکرات در مورد موضوع دستور جلسه
- ابهام زدایی از مفاهیم و پرسش ها و یا مطالب طولانی که موجب رکود بحث شود
-بیان صریح مسائل مورد تصمیم و جلب نظرات موافق یا مخالف
-جمع بندی مباحثاتونتیجه گیری از مذاکرات جلسه
-مشخص کردن تصمیمات و تعیین مسئول پی گیری
-مراقبت بر ثبت نظرات ومصوبه های جلسه
-فراهم نمودن زمانی برای رفع خستگی و استراحت
موضوعات قابل طرح در جلسات شورا:
 اشنایی با روش های تدریس معلمان وروش های نوین تدریسn
 ---معرفی کتب – مجلات و نشریه های جدید آموزشیn
 -آشنایی با فناوری اطلاعات وارتباطات و معرفی سایت های آموزشیn
 سخنرانی مقامات علمی و صاحب نظران امور اداری در آموزش وپرورشn
 نمایش فیلم های آموزشی و تربیتیn
 رسید گی به مسائل خاص در مدرسهn
 آشنایی با دستور العمل ها و بخشنامه های اداریn
 تصمیم گیری در موارد خاصی که طبق آیین نامه اجرایی بر عهده شورای مدرسه است.n
 ارائه ی مطالب و تصمیمات متخذه در انجمن اولیا و مربیان و شورای دانش اموزی جهتn  بررسی در شورای معلمان
 بررسی علل افت تحصیلی وارائه ی پیشنهاد برای رفع آنn
 تعیین میزان و چگونگی تکالیف درسی دانش آموزان در اوقات فراغتn
 طراحی سوالات امتحانی و ارزشیابی در کلاسn
 کاربرد تشویق و تنبیه ونحوه ی اجرای آنn
 بررسی مشکلات دانش آموزان با توجه به تفاوت های فردیn
 و........n
4- علل رکود جلسات شورای معلمان:
 عدم باور در برخی از مدیران به تاثیر شوراهاn
 نداشتن برنامه ریزی و کم محتوایی جلساتn
 عدم اداره صحیح جلساتn
 مناسب نبودن زمان و مکان برگزاری جلساتn
 عدم رعایت نظم وانظباط از سوی برخی از مدیرانn
 عدم توجه به توانایی معلمان ومتکلم وحده بودن مدیران عدم ارائه ی گزارش ازn اقدامات انجام شده و نتایج بدست آمده در جلسات
 عدم وجود انگیزه ورغبت در معلمان برای شرکت در جلساتn
 عدم نظارت از ادارات در مورد تشکیل و کیفیت جلساتn
 عدم نتیجه گیری از تصمیمات در روند آموزش وپرورشn
 فرد گرایی و عدم تمایل به انجام کار گروهی در مدارسn


پیشنهادات در جهت کیفیت بخشی جلسات شورا:


 1- تشکیل جلسه همراه با داشتن مطالب کافیn
 2- در نظر گرفتن ویژگی وآمادگی شرکت کننگانn
 3- زمینه فرصت اظهار نظر برای همهn
 4-همدلی و همکاری شرکت کنندگانn
 5- بی طرف بودن و عدم استفاده از قدرت برای تحت الشعاع قرار دادن جلساتn
 6-دادن ازادی به شرکت کنندگان برای بیان ازادانه و شفافn
 7-ثبت تصمیمات در صورتجلسهn
 8- در بحث ها و ارائه اطلاعات و نتیجه گیری از روش حل مساله استفاده شود.n
 9-از روش های بر انگیزاننده در اداره جلسه استفاده شودn
 10-استفاده از اسناد و مدارک و فیلم و چارت و نظایر انn
 12-پی گیری اجرای تصمیماتn
راهکار هایی که می تواند در این راستا موثر باشد:


 -- بهسازی نگرش مدیران نسبت به اهمیت مشارکت و نقش مثبت انn
 -بهسازی نگرش کارکنان و معلمان نسبت به نقش موثر انان در فرایند تصمیم سازی وn تصمیم گیری
 --اموزش مدیران و ایجاد تقویت مهارت های روابط انسانیn
 اموزش تئوری و کارگاهی برای اموزش مدیران و معلمان در جهت فعال سازی جلساتn
 -- در نظر گرفتن زمان و مکان مناسبn
 --شرکت مدیران رده بالا در جلسات و نظارت بر کیفیت جلساتn
 --پی گیری مصوبات جلسات و باز خورد مناسب و اطلاع رسانی از افدامات صورت کرفتهn
 --تقدیر از معلمان ومدیران مشارکت جو . فعالn
 --گنجانیدن شاخث هایی در فرم ارزشیابی مدیران ومعلمانn
 --توجه به نیاز ها و احساسات همکاران و بیان عواطف و احساسات مثبت نسبت به عملکردn انان
نتیجه:
 در تحولات مطرح شده در اموزش و پرورش استفاده از نیروی فکری و بهینه و اندیشه هایn موثر معلمان در زیر ساخت های توسعه و نهادینه شدن مشارکت "شورای معلمان"نیاز مند برنامه های موثر و اثر بخش است.


 

نوشته شده توسط ایوب محمدیان در یکشنبه 15 آذر1388 ساعت موضوع مقالات | لینک ثابت